[192] Οι Tρεμιθιές της Αγγελόκτιστης

Στην αυλή της Παναγίας της Αγγελόκτιστης στο Κίτι υψώνονται τέσσερις αιωνόβιες Τρεμιθ(κ)ιές ή όπως αλλιώς λέγονται στην Κύπρο, Τριμηθιές. Το επιστημονικό όνομα είναι Τερέβινθος [Pistacia Terebinthus]. Είναι ο Τέρμινθος των αρχαίων Ελλήνων. Ανήκει στην οικογένεια των Ανακαρδιιδών [Anacardiaceae]. Μετά την ελιά είναι το αρχαιότερο δέντρο στην Κύπρο. Είναι φυλλοβόλο αυτοφυόμενο και βρίσκεται υπό τη μορφή θάμνου ή δέντρου. Η πιο πάνω ποικιλία εκτός από την Κύπρο ευδοκιμεί στην Αραβική Χερσόνησο, στη Συρία, στη Χίο, στην Κρήτη κ.ά. Οι καρποί, τα τρεμίθ(κ)ια ή τριμίθια είναι φαγώσιμοι και παράγονται από αυτούς, το τερεβινθέλαιο, η τρεμιθόπιττα, ενώ σε μερικά χωριά παρασκευάζουν την τρεμιθόσουππα.

Η Τριμιθκιά στη νοτιοδυτική πλευρά της εκκλησίας είναι πέραν των 500 χρόνων

Οι τέσσερις Τρεμιθκιές της Αγγελόκτιστης έχουν ηλικία πέραν των 500 χρόνων. Η αρχαιότερη, που βρίσκεται στη νοτιοδυτική πλευρά της εκκλησίας έχει περίμετρο κορμού 5,90 μέτρα και ύψος 14 μέτρα. Η παρουσία πολλών τέτοιων δένδρων από την εποχή της Φραγκοκρατίας, οφείλεται στην υπάρξη νερού από τον παρακείμενο ποταμό Τρέμιθο. Στις όχθες του ποταμού περισώζονται ερείπια γεφυριού το οποίο διέθετε αρδευτικά κανάλια με τα οποία το νερό του ποταμού διοχετευόταν στα χωράφια της ευρύτερης περιοχής του Κιτίου (βλέπε, ανάρτηση:08). Ταξιδιώτες του μεσαίωνα αναφέρουν, ότι στο Κίτι είδαν τους ωραιότερους και πλουσιότερους κήπους του νησιού.

Η τριμιθκιά στην ανατολική πλευρά της εκκλησίας

Ας μου επιτραπεί μια προσωπική παρατήρηση που χρειάζεται περισσότερη έρευνα: η φυτώνυμη ονομασία του ποταμού Τρέμιθου πιστεύω ότι προέρχεται από την παρουσία μεγάλου αριθμού Τρεμιθκιών στην περιοχή, ήταν δηλαδή τόπος όπου ευδοκιμούσαν την παλιά εποχή οι Τρεμιθκιές. Η παρουσία τεσσάρων διατηρητέων δένδρων σε μικρό χώρο στο προαύλιο του ναού ενισχύει την πιο πάνω άποψη.

Το ίδιο ισχύει και για την ονομασία του χωριού Τρεμετουσία. Ο Νέαρχος Κληρίδης γράφει σχετικά: Η ονομασία που δόθηκε στην πολιτεία αυτή είναι φυτώνυμη. Ονομάστηκε έτσι από το φυτό [θάμνο] τρεμιθιά που φύτρωνε εδώ άφθονο.

Πηγές: 1.Π. Γ. Γεννάδιου, Λεξικόν Φυτολογικόν, σσ.783-790, Εν Αθήναις 1914. 2.Νέαρχος Κληρίδης, Χωριά και Πολιτείες της Κύπρου, σ.236, Λευκωσία 1961. 3. Camille Enlard, Gothic art and the Renaissance in Cyprus, London, 1987 [Πρώτη έκδοση στα Γαλλικά-1899].

Advertisements
This entry was posted in Θέματα από την Επαρχία, Περιβάλλον. Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s